1С Бухгалтерия жүйесінде жүргізу

  Анықтамалық  формасына программаның басты  менюінддегі «Амалдар (Операции)» пунктінен «Анықтамалық (Справочник)» бөлімін таңдау арқылы қол жеткізуге болады.Экранға жүйедегі тізімде бар анықтамалықтар тізімі шығады.

  Маустың  немесе перненің көмегімен тізімнен  керекті анықтамалықтың атауын  тандап Ок кнопкасын басыңыз. Егер анықтамалық көп элементтен және көп бағанадан тұрса, онда анықтамалық кестесіне оның нақты бөлігі шығады, ал кестенің сол жағына және төменгі бөлігіне қарау сызығы шығады.Егер ағымдағы анықтамалық үшін менюдің «Әрекет (Действия)» пунктіндегі «Сатылы (Иерархиялық)» тізім командасы таңдалған болса, онда анықтамалық бағанасының сол жағына жолдың типін көрсететін шартты белгілер шығады:

• --- бұл жолдың анықтамалық элементін көрсетеді
• --- бұл жол анықтамалық тобына сәйкес келеді.Топтардың тақырыбы анықтамалық тізімнің жоғарғы жағында орналасқан.Маустың сол сол жақ кнопкасын екі рет басу арқылы осы топқа кіретін анықтамалық элементін таңдауға болады
• --- бұл жол қарап шығуға ашылған топтар атауын көрсетеді.Мұндай жолдар анықтамалық атауы ретінде кестенің жоғарғы бөлігінде орналасады және түзетуге болмайды. Маустың сол жақ кнопкасын осы топқа екі рет басу арқылы топты жабуға болады.

   Бұдан басқа анықтамалықтар элементін  және анықтамалық тобын жоюға  арналған шартты белгілер болуы  мүмкін. 
 

Анықтамалықты қарап шығу.

   Анықтамалықтағы жолдың екі түрі  болуы мүмкін: анықтамалықтың элементі  және анықтамалық тобының атауы.  Анықтамалықтағы топты ашу келесі  тәсілдердің бірімен орындалуы  мүмкін:

• Кестедегі керекті топ атауының таңбасына маустың көмегімен екі рет басу немесе
• Курсорды керекті топ атауына қойып Ctrl+төменгі сызық немесе
• Курсорды керекті менюдегі «Әрекет (Действия)» пунктіндегі «Келесі деңгей (Следуйшии уровень)» командасын таңдау.

  Осы  әрекеттердің нәтижеснде таңдалған  топ ашылады --- таңбасы --- таңбасына ауысады. Осы топ атауы және жоғарғы деңгейдегі барлық топтардың атауы кестенің бірінші жолында көрсетіледі. Алдыңғы деңгейге қайта оралу үшін   Ctrl+жоғарғы сызық пернесінің командасын  басыңыз.Егер бірнеше деңгейді аттап өткіңіз келсе, керекті жолдағы топ атауының таңбасына --- маустың көмегімен екі рет басыңыз. 
 

Топтың  бұтақ тәріздес түрін  қарап шығу.

   Топтың бұтақ тәріздес түрінің  құрамы анықтамалқытағы топтың  атауынан тұрады және ол біріншіден, анықтамалықтың құрылымын қарап шығу үшін, екіншіден, анықтамалықтың нақты тобына кіретін элементтерге тез өту үшін ыңғайлы. Бұтақтағы «+» таңбасы осы бұтақтың ішінде қосалқы бұтақ барын білдіреді. Топты ашу маустың көмегімен таңбаға екі рет басу арқылы асырылады «+» таңдасы «-» ке ауысады. Ал топты жабу үшін «-» таңбасын маустың көмегімен екі рет басу жеткілікті. 
 

Анықтамалық элементтерін реттеу.

   Анықтамалық терезесі көруге  немесе элементтерді таңдауға  ашылғанда оны коды, элементтерінің  атауы немесе кез келген деректемесі  бойынша реттеуге болады.Реттеуді программаның басты менюсіндегі «Әрекет (Действия)» пунктіндегі «Реттеу (Сортировка)» командасын таңдау арқылы орындалады.Реттеуді жылдамдату үшін келесі пернелер қосындысы қолданылады:

• Ctrl+1 элементті коды бойынша реттеу
• Ctrl+2 элементті атауы бойынша реттеу
• Ctrl+3 кез елген деректеме бойынша реттеу.

 
 

Анықтамалыққы жаңа элемент еңгізу.

   Анықтамалыққа жаңа элемент еңгізу  үшін келесі амалдар орындалады:

• Анықтамалық терезесіндегі құралдар тақтасынан --- кнопкасын таңдаңыз немесе
• Ins пернесін басыңыз немесе
• Программаның бас менюсіндегі  «Әрекет (Действия)» пунктіндегі «Жаңа (Новый)» командасын таңдаңыз.

   Анықмалықтағы элементтерді түзету  үшін курсорды түзетілетін ұяшыққа  Enter пернесін басыңыз немесе маустың  көмегімен сол элементке екі  рет басыңыз. Егер түзету элементтерді таңдауға ашылған анықтамалықта болса, онда түзету режимінен ұяшықтарға өту Shift+Enter пернелерінің көмегімен орындалады. Деректемелерді түзету барысында жолдың басқа бағанасына өту үшін Tab және Shift+Enter пернелері қолданылады. Деректемелердегі өзгерістерді аяқтау үшін құралдар тақтасындағы --- кнопкасын немесе  Enter пернесін басу керек. Ал, түзетуден бас тарту ұшін Esc пернесін басыңыз.Қарап шығу көп пайдаланымды режимде, яғни бір ақпатар қорымен бір уақытта бірнеше пайдаланушы жұмыс істеген кезде қолданылады. Анықтамалық элементтерін қарап шығу үшін курсорды жолдың керекті элементіне қойып, келесі іс-әрекеттердің бірін орындаңыз:

• Анықтамалық терезіндегі құралдар тақтасынан --- кнопкасын таңдаңыз немесе
• Менюдің «Әрекет (Действия)» пунктіндегі «Қарау (Просмотр)» командасын таңдаңыз.

  

Анықтамалықтың  элементтерін жою (жоюға  белгілеу).

   Анықтамалықтан жою және жоюға  белгілеу үшін курсорды керекті  элементке қойып келесі іс-әрекеттердің  бірін орындаңыз:

• Del пернесін басыңыз немесе
• Анықтамалық терезесіндегі құралдар тақтасынан --- кнопкасын таңдаңыз немесе
• Менюдің «Әрекет (Действия)» пунктіндегі «Жою» командасын таңдаңыз.

   Экрандағы сұранысқа Иә деп  жауап бергеннен кейін, элемент  жойылады. 
 

Жойылуға  белгіленген белгіні  алып тастау.

   Анықтамалық элементтеріндегі белгіні  алып тастау үшін курсорды  керекті элементке қойып, келесі  әрекеттердің бірін орындаңыз:

• Del пернесін басыңыз немесе
• Анықтамалық терезесіндегі құралдар тақтасынан --- кнопкасын таңдаңыз немесе
• Менюдің «Әрекет (Действия)» пунктіндегі «Жолдағы белгіні алып тастау (Отменить пометку на удаление)» командасын таңдаңыз.

     Экрандағы сұранысқа Иә деп  жауап бергеннен кейін, анықмалықтағы  элемент қайта қалпына келеді, яғни белгіні алып тастайды. 
 

Анықтамалық элементін көшіру.

Жаңа  элемент немесе элементтер тобын  көшіру, анықтамалықта бар элементтерді немесе элементтер тобын көшіру арқылы еңгізілуі мүмкін.Ол үшін курсорды керекті элементке немесе элементтер тобына қойып, келесі әрекеттердің бірін  орындау жеткілікті:

• F9 пернесін басыңыз немесе
• Шоттар жоспары терезесінің құралдар тақтасынан --- кнопкасын таңдаңыз немесе
• Программаның «Әрекет (Действия)» пунктіндегі «Көшіру (Копировать)» командасын таңдаңыз.

 
 

Тұрақтылар  анықтамалығы.

   Кәсіпорын жайлы барлық ақпарат «Тұрақтылар тізіміне» еңгізіледі. Анықтамалықтың ыңғайлылығы сонда, оған ақпарат бір рет еңгізіліп, құжат құру, нәтижелерді есепте, есеп беру құжаттарын алу барысында көп рет қолданылады. Белгілі бір құжаттарды кәсіпорынның атауына өзгеріс еңгізу жеткілікті, ал құжаттардағы барлық осы тұрақты кездесетін жол автоматты түрде өзгереді.

   Тұрақтылар анықтамалығы экранға  программаның басты менюінің  «Амалдар (Операции)» пунктінен «Тұрақтылар  (Константы)» бөлімін немесе құралдар  тақтасынан --- кнопкасын таңдаңыз.

   Жаңа жол еңгізу үшін келесі эрекеттердің бірін орыңдаңыз:

• Тұрақтылар тарихы терезеснің құралдар тақтасынан --- кнопкасын басыңыз немесе

• Ins пернесін басыңыз немесе

• Программаның бас менюсіндегі  «Әрекет (Действия)» пунктіндегі «Жаңа жол (Новая строка)» командасын таңдаңыз.

   Кестеге күнін және тұрақтының  мәнін енгізуді сұраған жаңа  жол енгізіледі. Тұрақтылар тарихына  жаңа жол енгізуден бас тарту  үшін Esc пернесін басңыз.

  Жаңа  жолды тұрақтылар анықтамалығына  бар мәнді көшіру арқылы енгізеді. Ол үшін курсорды керекті жолға қойып келесі әрекеттердің бірін орындаңыз:

• F9 пернесін басыңыз немесе
• Шоттар жоспары терезесінің құралдар тақтасынан --- кнопкасын таңдаңыз немесе
• Программаның «Әрекет (Действия)» пунктіндегі «Жолды көшіру (Копировать строку)» командасын таңдаңыз.

   Керекті түзетулерді орындағаннан  кейін Enter пернесін басыңыз.

   Тұрақтылар тарихынан жолды жою  үшін курсорды керекті жолға  қойып, келесі әрекеттердің бірін  орындаңыз:

• Del пернесін басыңыз немесе
• Шоттар жоспары терезіндегі құралдар тақтасынан --- кнопкасын таңдаңыз немесе
• Менюдің «Әрекет (Действия)» пунктіндегі «Жолды жою (Удалить строку)» командасын таңдаңыз.

   Экрандағы жолды жою туралы сұранысы шығады. Иә деп жауап бергеннен кейін, Тұрақтылар тарихынан жол жойылады. 
 

Проводкаларды тексеру анықтамалығы.

   1С: Бухгалтерия программасында  провокалардың дұрыс толтырылуын  бухгалтерлік есеп методология  тұрғысынан тексеруге арналған  арнайы «Проводкаларды тексеру»  механизмі еңгізілген.

    «Проводкаларды тексеру» механизмі  пайдаланушының көмегімен алдын-ала еңгізілген проводкалардың тізімінен тұрады, проводкаларды қарап шығуға және түзетуге болады Журналға енгізілген проводкалар осы тізіммен салыстырылады, егер енгізілген проводка тізімде жоқ болса экранға қосымша ақпарат шығады. Проводкаларды тексеру 1С:Бухгалтерия программасында келесі режимдердің бірін пайлану арқылы орындалады:

• Операциялар үлгісінде. Менюдің «Әрекет (Действия)» пунктінен шақырылады және ағымдағы операция проводкаларын тексереді.
• Операцияларды қолмен немесе типтік операция режимі арқылы енгізу барысында. Операцияны жазған сайын орындалады, егер жүйенің параметрінде «Операцияны жазу барысында тексеру» опциясы қойылған болса («Сервис-Параметрлер-Операция»).
• Операциялар журналында. Менюдің «Әрекет (Действия)» пунктінен шақырылады және журналға дәл қазір бейнеленген операция проводкаларын ағымдағы жайғасымен бастап төмен қарай тексереді.
• Проводкалар журналында. Менюдің «Әрекет (Действия)» пунктінен шақырылады және журналдағы дәл қазір бейнеленген операция проводкаларын ағымдағы жайғасымнан бастап төмен қарай тексереді.

   Осы сипатталған жағдайлардың  бірінен «Проводкаларды тексеру»  режимін шақыру барысында әр  тексерілетін проводка «Проводкаларды  тексеру» тізімімен салыстырылады.  Егер тексерілетін проводканың дебиттік шоты мен кредиттік шоты «Проводкаларды тексеру» тізіміндегі проводкалармен сәйкес келмесе, онда экранға прводкалардың дұрыстығы туралы сұраныс шығады.

   «Проводкаларды тексеру» анықтамалығына  менюдің «Амалдар (Операции)» пунктінен «Проводкаларды тексеру» бөлімі арқылы қол жеткізуге болады.

   Тізім келесі бағаналардан тұрады:

Дебет – дебеттік проводка шоты,

Кредит  – кредиттік проводка шоты,

Түсініктеме – проводкаға қысқаша түсініктеме.

   Дебит және Кредит бағаналардың  мәні мүмкін болатын корреспонденцияларды құрайды. Операцияларды тексеру барысында егер оның дебеттік және кредиттік шоттары «Проводкаларды тексеру» анықтамалығын түзету, проводкаларды көшіру, жою амалдары «Тұрақтылар» анықтамалығында орындалатын амалдармен бірдей. 
 

Бухгалтерлік  операцияларды журналға енгізуді автоматтандыру.

   Кәсіпорында болған барлық шаруашылық операциялары операциялар журналына енгізіледі. Бухгалтерлік оперцияларды журналға енгізуді автоматтандырудың екі түрі бар:

• Типтік операция режимі,
• Құжаттау мен есептеулер режимі.