Банк менеджменті

Автор работы: Пользователь скрыл имя, 15 Ноября 2011 в 17:24, курсовая работа

Описание

Менеджмент – ұйымдастыру және басқарудың оңтайлы жүйесі туралы ғылым.

Содержание

Кіріспе.......................................................................................................................3

I тарау Банк менеджментіне жалпы сипаттама

1.1. Банк менеджментінің түсінігі және ерекшеліктері.......................................5

1.2. Банк менеджментінің негізгі бағыттары......................................................13

II тарау Банктердегі басқару процессіне сипаттама.

2.1. Банктердегі басқаруды ұйымдастыру...........................................................17

2.2. Банктерді басқару принциптері ....................................................................20

III тарау Қазақстан Республикасы банк менеджментін дамыту және жетілдіру
жолдары
3.1. Қазақстан Республикасында банк тұрақтылығын басқаруды қамтамасыз ету және банк менеджментін дамыту ................................................................25

Қорытынды ............................................................................................................31

Қолданылған әдебиеттер тізімі ...........................................................................32

Работа состоит из  1 файл

Банк менеджменті2.doc

— 242.00 Кб (Скачать документ)

      Шешімдер  қабылдау, бақылау жауапкершілігі мен  ұйымдастыру, қол астындағылармен жетекшінің қарым-қатынасы, еңбекақы төлеу жүйесі, басқару сапасын бағалау, менеджерлер даярлау және т.б.с. сияқты басқарудың бүкіл жүйесі осы екі идеяға негізделіп құрылады.

      Ұжымды  басқарудың басты міндеттері оның әрбір  мүшесінің өз әлеуетті мүмкіндіктерін жүзеге асыру, адамдардың бойында энтузиазм мен қандай да бір істі орындауға деген ынта ықыласын туғызу үшін жағдай жасаудағы менеджердің қабілетінен тұрады.

      Ұжым  еңбегін ұйымдастырудағы менеджердін  шеберлігі мен біліктілігі, оның ұжым мүшелері арасында міндеттерді айқын етіп бөле білуі, нақты міндеттер қоя білуі, тиісті міндеттерді орындауға белгіленген уақытты қарай отырып, оларды белгілі бір көрсеткіштермен (саңдық және сапалык) білдіре алу, ақпараттық база мен техникалық құралдарды қамтамасыз ету, оларды жедел және маңыздылықтарына қарай жіктей отырьш, тапсырмаларды орындаудың кезегін айқындау қабілетіне негізделеді. Коммерциялық банкті басқару көрсетілген екі бағыт бойышна бүкіл талаптардың орыфндалуына талап етеді. Банк операциялары күрделі және принципті. Банк қызмегін басқару сапасы (1) қызметкерлерді басқару деңгейіне қатысты (2) болады. 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 

II тарау Банктердегі  басқару процессіне  сипаттама. 

2.1. Банктердегі басқаруды  ұйымдастыру

      Пайда табуға ұмтылу - менеджменттің бір  ғана мақсаты емес Қазіргі менеджментте қоғамдық қажеттілікті қанағаттандыру факторы менджмент қызметінде басты орындағы әлеуметтік этика рөлі артып отыр. Кәсіпкерліктің әлеуметтік этикасын арам олжаға, пайданы өсіруге ұмтылу емес, қоғамға қажетті тауар өндірісі мен қызмет көрсетуді кеңейту анықтайды. Соңғы жылдары менеджмент мақсатына адам бойындағы қабілеттерге жол ашатын ұжымдағы элеуметтік мәселелерді шешу ісі де кіретін болды.

      Менеджмент  ғылым ретінде барлық қызмет саласына ортақ мына принциптерді сипаттайды:

  1. Басқару субъектісі әрекетінің нақты мақсатқа жетуге бағытталуын.
  2. Олардың алға қойған мақсаттарының, нәтижесінің және құралдарының ортақтығын.
  3. Құрамына жоспарлау, талдау, реттеу және бақылау енетін басқару процесінің кешенділігін.

      4. Олардың араларының үзілмеуін қамтамасыз ететін келешекке арналған және ағымдағы жоспардың бірлігін.

  1. Оларды іске асырудагы маңызды фактор ретінде қабылданған бақылауды.
  2. ¥жымның және оның әрбір мүшесінің шығармашылык белсенділігін, табыстылығы мен жетістігін материалдык және моральдық тұрғыдан ынталандыруды.
  3. Ұжымның әрбір мүшесімен оның мүмкіндігін пайдалануға жол ашатын жеке жұмысты.
  4. Жұмысшылардың кәсіптік деңгейін көтеруге, үнемі оқуға және қызметтің жаңа білімі мен салаларын меңгеруге мүдделілікті.
  5. Ұжымдағы жақсы психологиялық жағдайға бағдарлануды.
  6. Функционалдық және басқарушылық міндеттерді шешетін басқарудың ұйымдық құрылымының икемділігін.

      Банк  қызметкеріне менеджмент негізін білу өте маңызды. Ең алдымен банк экономисі (кәсіпорын, ұйым, кооператив) банктің клиенті   болып   табылатын   немесе   клиенті   болғысы   келетін кәсіпорын, ұйым, кооператив менеджменті деңгейін бағалай білуі қажет.

      Шетелдік  экономикалық әдебиеттерде кәсіпорындардың  қаржылық тұрақтылығының, олардың несиені  өтеу қабілетінің жоғарылығының  маңызды факторы менеджмент сапасы болып табылады дегенді жазып жүр. Германияда шамамен 40% фирма және жеке кәсіпорындар менеджмент сапасының нашарлығына байланысты банкротқа ұшырады. Сондықтан менеджмент деңгейін бағалау клиенттің несиені өтеу қабілетін талдаудың және онымен несиелік қатынасқа баруда тәуекел деңгейін анықтаудың құрамдық элементтерінің бірі болып табылады.

      Германияның коммерциялық банк қатарында практикалық (тәжірибелік) қызметінде тиісті фирманың менеджментті 10 балдық жүйе бойынша  рейтінгілік бағалау қолданылып жүр.

      Мәселен, 1 балл - барлық салада жоғары кәсіби және жеке біліктілік; 3 балл - жақсы біліктілік, әсіресе жекелеген салада; 5 балл - орташа біліктілік; 7 балл - жекелеген салаларда айқын әлсіздік; 10 балл - төмен деңгей.

      Балдардың өсуі қауіп-қатер дәрежесінің өсуін білдіреді, ең көп шамадағы балда фирмамен несиелік, қатынас орнату проблемалы болып саналады.

      Ақша  нарығының ұдайы өзгеріп отыратын жағдайында жұмыс істейтін банк үшін міндеттерді сәтті шешуге мүмкіндік беретін менеджменттің орны бөлек.

      Банк  менеджментінің ерекшеліктері банк менеджментінің Коғамдық еңбек бөлінісі бөлімшесінің қызметімен байланысты нақты өзіндік ерекшелігі болады.

      Айтылып кеткендей, банк бизнеспен айналысатын  өзінше өзгешелігі бар кәсіпорын  ретінде алға шығады. Ол несие ресурстарын қосымша ақшалай қаражатқа мұқтаж кәсіпорынға, ұйымға, кооперативке, халыққа, мемлекетке телем негізінде беретін кәсіпорын болып табылады.

      Сонымен қатар, банк басқа біреулердің (бөтен) ақшасымен «жүмыс істейді». Онда айналым шеңберінен босаған әр түрлі меншік иелерінің, атап айтқанда, мемлекеттік кәсіпорындар мен ұйымдардың, акционерлік кәсіпорындар мен қоғамдардың, кооперативтердің, жеке тұлғалардың ақшалай қаражаттары шоғырланады. Осының нәтижесінде банк қоғамдық капиталды бөлуші әрі сақтаушы ретінде алға шығады. Бұл клиенттерге тиесілі ақшалай қаражаттардың сақталуына банктін жауапкершілігін арттырады әрі банктің қоғамдағы маңызды орнын айқындайды.

      Сонымен, банк тек өзінің немесе жекеше шыққандардың ғана емес, сонымен бірге, қоғамның мүддесін де танытатын кәсіпорын ретінде көзге түседі. Банк мүдделерді ұштастырып отырмаса баланстың өтімділігін қамтамасыз ете алмайды әрі осыған байланысты банктің ақша нарығындағы позициясы тұрақты болмайды.

      Банк  қызметінде серіктестік сипатқа  ие келісімшарттық қатынас маңызды  орын алады. Серіктестік қатынасқа сенім, өзара пайда, шешімнің бірауыздылығы және әрекеттің бір жерден шығуы секілді белгілер тән. Несие мәмілесі өзара пайдалы болуы үшін тараптар оның шарттарын бірігіп талдайды, келіспей қалған жағдайда ымыраға келеді. /5.185б/

      Жеке  және ұжымдық мүдделердің ұштасуы  банк менеджментінің мазмұнында қалайша  көрініс табады? Ең алдымен, ол банк менеджменті алға қоятын мақсаттардың өзіндік ерекшелігін анықтайды:

  1. ақшалай нарық жағдайында шаруашылық жүргізуші субъекті ретінде банк жұмысының пайдалылығын қамтамасыз ету;
  2. банк сенімділігінің кепілдігі ретінде банк балансысының өтімділігін қамтамасыз ету;
  3. іскер байланыстың тұрақты болуына әрі ұзаққа созылуына септігін тигізетін банк қызметінің ауқымы,  құрылымы, сапасы   арқылы   клиенттің  қажеттіліктерін  барынша  қанағаттандыру;
  4. ұжымның өндірістік, коммерциялық және әлеуметтік проблемаларының сәтті шешілуін ұштастыру;
  5. әлеуетті мүмкіндіктерін толық жүзеге асыруға мүмкіндік беретін мамандарды дайындаудың, қайта дайындаудың және орналастырудың тиімді жүйесін құру.

      Аталмыш мақсаттарға сәйкес банк менеджменті  сандық, сапалық және әлеуметтік көрсеткіштерді орындауға бағдарланады.

      Сандық  көрсеткіш банк қызметін басқарудың барлық саласына қатысты, қызметтің жалпы нәтижелерін талдау және бағалау үшін пайдаланылады әрі ол мыналарды қамтиды:

  • банк клиенттері мен олардың шоттарының саны, депозиттердің, несие салымдарының, инвестицияның мөлшері;
  • банк орындайтын операциялар мен қызмет көрсетулердің ауқымы.

      Сапа  көрсеткіштерін  үш топқа бөлуге болады:

  1. Банктің кірістері мен шығыстарына қатысты көрсеткіш. Осы көрсеткіштің көмегімен банктің пайдалылығы басқарылады.
  2. Қаражат айналымының жылдамдық көрсеткіші, операцияларды орындауға кететін шығынның еңбек сыйымдылығының, көрсеткіші,   құжаттарды  өңдеуден  өткізудің  жылдамдық  көрсеткіші.

      3. Көрсетілетін банк қызметінің ауқымы, құрылымы және 
сапасы бойынша клиенттер тілегін қанағаттандыру деңгейінің 
көрсеткіштері, банктің іскерлік келіссөздердің құпиялылығын, 
ақпараттардың сақталуын қамтамасыз ету қабілеті.

      Әлеуметтік көрсеткіштер ұжым мүшелерінің кәсіби дайындығының қалай дамығандығын, олардың еңбекке қатынасын, әлеуметтік проблеманы шеше білетін деңгейін сипаттайды.

      Банк  менеджментінің өзге ерекшелігі мынаған  байланысты: мемлекет банк қызметін ақшалай  слымдар мен депозит иелерінің мүдделерін қорғау мақсатында қатаң реттеп отырады. Банк қызметін реттейтін мұндай зандардан басқа несие мекемелерінің өтімділігін қамтамасыз етуге бағытталған міндетті нормативтер мен ережелер бар. Бұл басқаруды ұйымдастыру тұрғысынан алғанда нені  білдіреді? Біріншіден,  міндетті  нормативтер  мен ережелерді (ұйғарымдар) сақтау себебі бойынша дербес шешім қабылдаудың белгілі бір шекарасы болады. Екіншіден, тұрақты түрде  өзгеріп  отыратын  ақшалай  нарық конъюнктурасы жағдайында менеджердің банк өтімділігін қамтамасыз ету жолдарын іздестіру (белгіленген нормативтерге қарай) мүмкіндігі.

2.2  Банктерді басқару  принциптері

      Банк қызметін басқарудың ерекшелігіне басқару салаларының ауқымдылығы жатады. Бұл басқару салаларына мыналар қатысты: макро және микро деңгейлердегі несие қатынасы мен ақша айналымы, ақшалай операцияларды орындауда қатердің біршама жоғары болуы.

      Аталмыш қатер ақша нарығына және осыған орай институттардың қызметіне тән көптеген ішкі және сыртқы факторлардың ұштастырудың қиындығына байланысты туындайды. Сондықтан да банкте ең жауапты шешімдерді ұжыммен ақылдасып шешу принципі қолданылады, несие берушілерді ықтимал қатерлерден қорғаудың әр түрлі тәсілдері пайдаланылады, банктің негізгі кеңсесі мен филиалдары арасында несие операцияларын орындау саласындағы құқықтарды бөлу жүзеге асырылады.

      Банк  операцияларының келісімшарт сипатында  болуы, клиенттермен жұмыс тек жоғары экономикалық дайындықты ғана қажет етіп қоймай, сонымен бірге, психология негіздерін, құқықты, іскерлік этиканы жақсы білуді, келіссөздер жүргізе білуді талап етеді, яғни банк мамандарын өзіндік ерекшеліктермен дайындауды қажетсінеді.

      Банк  менеджментінің негізгі бағытын екі үлкен салаға бөлуге болады:

  1. Бірінші топ банк құзыреттілігіндегі экономикалық процестерді ұйымдастыру және басқару бойынша мәселелерді қамтиды.
  2. Екінші топ банк ұжымын ұйымдастырумен және басқару мен байланысты.

      Осы салалардың әрбіреуі өз кезегінде бірнеше  бағытқа ие олардың негізгілерінің мазмүнын қарастырайық.

      1) Банк тұрғысынан басқарудың ең  жауапты бөлігіне жоспарлау жатады.

      Бұл процесте келешектегі әрекетті анықтайтын банк саясаты жасалады. Бұл жұмыстың құрамдық бөлігіне нақты банкті дамытудың тұжырымдамасын қалыптастыру, тиісті кезеңге ағымдық міндеттерді белгілеу, оларды жүзеге асыратын шараларды жасау жатады. Ал, банк саясатының құрамдық бөлігіне несие, депозит, инвестиция және процент саясаттары жатады.

      Банк  дамуының сандық, сапалық және әлеуметтік көрсеткісіштерінің келешекте  қалайша  өзгеретінің  анықтаудың,  оның қызметін жүзеге асыратын принциптерді негіздеудің, артықшылыктарды бөліп алудың, жұмысты ұйымдастырудың әдістерін тандаудың маңызы зор.

      2. Активтерді басқару банк менеджментінің  маңызды бағыттарының  біріне  жатады.  Ол  тиісті  кезеңге   белгіленген банк саясатын жүзеге  асырады. Активтерді басқару процесіңде біртұтас екі міндет алға қойылады - жүйелі талдаудың және активтердің құрылымын өзгертуге бағытталған мақсатты әрекеттердің салдарынан қалыптасатын ахуалдың негізінде ғана банк балансының өтімділігін сақтау арқылы банк жұмысының пайдалылығын қамтамасыз ету.

Информация о работе Банк менеджменті