Медбиология портфолио

1.Ядрошық

2.Ядро

3.Рибосома

4.Везикула

5.Шероховатый эндоплазматический ретикулум

6. Гольджи аппарат

7.Жасуша  қабырғасы

8. Эндоплазмалық тор

9.Митохондрия

10.Вакуоль

11.Гиалоплазма

12.Лизосома

13.Центросома (Центриоль) 
 
 
 
 
 

Жасушаның    құрылысы

Жасуша  органоидтары

Жасуша  органоидтары - жасушалардың тұрақты арнаулы бөлігі. Жасушаның қызметі тек органоидтардың көмегімен ғана орындалады. 
 

   1.Эндоплазмалық тор (ЭПТ) - (гр.  эндо - ішкі, гр.  плазма - жапсырылған) - жасушаның ішін түгелдей бірімен-бірі тығыз байланысқан түтікшелермен торлап жататын 2 жарғақшалы түзіліс.. Түйіршікті жарғақшалы ЭПТ рибосомаларында нәруыздар синтезделеді. ЭПТ торланған түтікшелері жасуша ішіндегі басқа органоидтардың қатынас жасауына көмектеседі.

   2.Рибосома (рибонуклеин қышқылы, лат.  soma - дене) - цитоплазмада бос күйінде, жарғақшаға (ЭПТ) бекінген күйінде болатын нөруызды дөнек тәрізді өте ұсақ органоид. Ол нәруыз синтезіне қатысады

   3.Митохондрия (гр.mitos - жіпше, гр. chondrion - дәнек) - барлық тірі жасушаларда болады. Пішіні таяқша, жіпше, дәнек тәрізді түзіліс. Жасушада ондаған, мыңдаған митохондриялар кездеседі. Сыртын 2 қабатты жарғақша қаптайды. Сыртқы жарғақшасы тегіс, ішкі жарғақшасы қатпарлы. Митохондриялар - май қышқылдарьш синтездеп, жасушаларды энергиямен қамтамасыз ететін энергия жинақтаушы құрылым. ішкі жарғақшадағы ферменттер глюкоза мен аминқышқылдарды ыдыратып, май қышқылдарын тотықтырады.

   4.Лизосома (гр.  mitos - еріту, гр.  soma - төн) - домалақ немесе сопақша пішінді, бір қабатты жарғақшалы түзіліс. Құрамындағы ферменттердің әсерінен нәруыз молекулаларымен полисахаридтерді ыдыратады. Жасушаға түскен бөгде заттарды ерітеді.

   5.Гольджи жиынтығы - ядроға жақын, жасуша орталығын (центриоль) айнала қоршап жататын көпіршік, түтікше тәрізді түзіліс. Жасушада заттардың тасымалдануына, қажетсіз соңғы өнімдердің жасушадан шығарылуына қатысады.

   6.Жасуша орталығы - центриоль (лат. centrum - орталық нүкте, орталық) Гольджи жиынтығына жақын орналасқан цилиндр пішінді 2 денешік. Жасуша бөлінуінің алғашқы кезеңінде 2 центриоль бірінен-бірі екі полюске карай ажырайды. Ортасында ұршықша жіпшелер пайда болады. Жасушалардың бөлінуіне қатысады

Лептотема

(Жіңішке  жіпшелер сатысы) 

Пахинема

(жуанданған  жіашелер сатысы) 

Зиготема 

(қосарланған  жіпшелер сатысы)

коньюгация 

Диплонема

(жіпшелердің  бір-бірінен ажырау  сатысы)

кроссинговер 

Диакинез

             Мейоз фазалары